TEK YETKİ SÖZLEŞMESİNE RAĞMEN BAŞKA EMLAKÇIYA VEYA SAHİBİNDEN SATILAN MÜLKLERDE KOMİSYON HAKKI
TBK m. 520, Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik ve Tek Yetkili Simsarlık Sözleşmesi İhlalleri (2026)
Hukuki Özet: Mülk sahibiyle imzalanan **"Tek Yetkili Simsarlık Sözleşmesi"** süresince, mülk başka bir emlakçı vasıtasıyla veya malikin kendisi tarafından satılsa dahi, broker tam hizmet bedelini (komisyonu) ve sözleşmede yer alıyorsa cezai şartı talep etme hakkına sahiptir. Bu ihlal durumunda hukuki yollarla alacak davası açılabilir.
Gayrimenkul danışmanlarının en büyük emek hırsızlığı vakalarından biri, aylarca emek vererek, reklam bütçesi harcayarak "Tek Yetki" (Exclusive) sözleşmesi imzaladıkları portföylerin, mülk sahibi tarafından arkadan başka birine satılması veya başka bir emlakçıya verilmesidir.
Hukuken "Tek Yetki Sözleşmesi" güçlü bir koruma kalkanıdır. Bu sözleşmenin ihlal edilmesi durumunda brokerın hakları ve izlemesi gereken yasal yollar bu rehberde detaylandırılmıştır.
1. Mevzuat ve Tek Yetki Sözleşmesinin Gücü
Tek yetki sözleşmelerinin yasal dayanakları ve hükümleri şunlardır:
- Tek Yetki (İnhisari Simsarlık) Kuralı: Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik ve TBK m. 520 kapsamında yapılan tek yetkili sözleşmelerde, mülk sahibi belirli bir süre boyunca (örn. 3 ay, 6 ay) başka bir aracı kullanmayacağını ve mülkü kendi satsa dahi simsara komisyon ödeyeceğini taahhüt eder.
- Hizmet Bedelini Hak Etme: Sözleşme süresi içinde mülk satıldığında, broker fiilen alıcıyı bulmamış olsa bile mülk sahibinin sözleşmeye aykırı davranışı (akde aykırılık) nedeniyle tam komisyona ve cezai şartlara hak kazanır.
- Yargıtay İçtihatları: Yargıtay kararlarına göre usulüne uygun imzalanmış tek yetki sözleşmelerinde "tek yetkili" ibaresi açıkça geçiyorsa, mülk sahibinin "Ben kendim sattım, emlakçıya borcum yok" savunması hukuken geçersizdir.
2. Somut Örnekle Açıklama
Örnek Senaryo:
Broker Selim Bey, bir villa için malik ile 6 aylık "Tek Yetkili Satış Sözleşmesi" imzalamıştır. Selim Bey ilanlar çıkmış, profesyonel çekimler yapmış ve harcama yapmıştır. Ancak 3. ayda malik, başka bir emlakçının getirdiği müşteriyle sözleşmeyi arkadan gizlice tapuda devretmiştir. Selim Bey durumu öğrenince komisyonunu talep etmiş, malik ödememiştir.
Selim Bey avukatı aracılığıyla Asliye Ticaret Mahkemesi'nde **Tek Yetki Sözleşmesine Aykırılık Nedeniyle Alacak ve Cezai Şart Davası** açmıştır. Mahkeme, sözleşmenin geçerliliğini ve süresini inceleyerek malikin sözleşmeyi ihlal ettiğine hükmetmiş, Selim Bey'in hak ettiği tam hizmet bedelini ve cezai şartı yasal faiziyle tahsil etmesine karar vermiştir.
3. Hak Almak İçin İzlenmesi Gereken Adımlar (Yol Haritası)
Tek yetki sözleşmeniz ihlal edildiğinde izleyeceğiniz yasal yol:
- Tapu Kayıtlarının ve Satışın Tespiti: Mülkün satılıp satılmadığını tapu müdürlüğünden veya resmi kayıtlardan teyit edin.
- Noter Kanalıyla İhtarname Keşidesi: Sözleşmenin ilgili maddelerine atıfta bulunarak mülk sahibine noter aracılığıyla ihtarname çekin ve hizmet bedelinin / cezai şartın ödenmesini isteyin.
- Zorunlu Arabuluculuk ve Ticari Dava: Ödeme yapılmazsa arabuluculuk başvurusunda bulunun; anlaşma sağlanamazsa Asliye Ticaret Mahkemesi'nde alacak davası açarak hakkınızı icra yoluyla tahsil edin.
Teknik & Hukuki Danışmanlık
Tek yetki sözleşmesi ihlalleri, broker komisyon alacakları, simsarlık davaları ve ihtilaflarınız için doğrudan WhatsApp üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
💬 WhatsApp ile Danışın
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder